Moda męska ma dwa wielkie źródła inspiracji: sport i wojsko. Kapelusze nie są w tej kwestii wyjątkiem. O historii umundurowania i rynsztunku napisano niejedną książkę, dlatego chciałbym się skupić tylko na kapeluszach, które do dzisiejszego dnia stanowią wyposażenie armii.
M1911 Campaign Hat

***
Wprowadzony do służby w 1911 roku jest chyba najlepiej rozpoznawalnym kapeluszem o militarnym charakterze.

Kolumna 6 i 16 Pułku Piechoty Armii Stanów Zjednoczonych w drodze z Corralitos Rancho do Ojo Federico, 29 stycznia 1917 roku

Żołnierze piechoty podczas ekspedycji „Pancho Villa”, 27 maja 1916 roku

Kadr z filmu Stanleya Kubricka „Full Metal Jacket”

Współczesne szkolenie USMC
Campaign Hat cieszy się dużo większą popularnością wśród pozostałych służb mundurowych na kontynencie amerykańskim.

Funkcjonariusze Kanadyjskiej Królewskiej Policji Konnej

Funkcjonariusz Straży Granicznej USA

Niedźwiedź Smokey – maskotka kampanii, której celem jest podnoszenie świadomości społecznej na temat pożarów lasów.
Cavalry Stetson

***
W XIX wiecznej Ameryce kapelusz stanowił bardzo popularny element wyposażenia wszystkich formacji wojsk lądowych.

Nieznany żołnierz w mundurze kawalerii z okresu wojny secesyjnej

***

Oficerowie trzeciej kolumny kawalerii, wojska Unii

George Custer – dowódca Kawalerii z okresu wojny secesyjnej i wojen indiańskich, rok 1865
Choć współczesna kawaleria nie ma nic wspólnego z konnicą, to zwyczaj noszenia kapelusza stanowi tradycję w 1 Dywizji Kawalerii Armii Stanów Zjednoczonych. Cav. Stetson nie jest jednak częścią oficjalnego umundurowania – żołnierze indywidualnie nabywają kapelusze, przyozdabiają sznurami i dystynkcjami, a okazja przy jakiej się je zakłada, leży w gestii dowódcy. Zazwyczaj są to uroczystości wojskowe, ale przy odrobinie fantazji, żadne przepisy nie stoją na przeszkodzie, aby szarżę poprowadzić w Stetsonie :-)

„I love the smell of napalm in the morning”, Robert Duvall jako Podpułkownik Kilgore, kadr z filmu „Czas Apokalipsy”, rok 1979

Kpt. Michael Sims z 1 Eskadry 2 Pułku Kawalerii podczas ćwiczeń NATO „Iron Sword” na Litwie, listopad 2014 roku

Żołnierze Armii Stanów Zjednoczonych w Centrum Szkoleniowym McCrady w Eastover, Karolina Południowa, 14 lipca 2017 rok
Slouch hat

***
Obok bumerangu i kangurów to symbol Australii. Choć do użytku został wprowadzony w 1885 roku, to jego korzenie sięgają angielskiej wojny domowej. Militarny charakter zdradza odznaka „wschodzącego słońca” – godło australijskich sił zbrojnych. Przypina się ją do kapelusza w taki sposób, aby podwinąć rondo z lewej strony – dzięki temu nie ma ryzyka przypadkowego strącenia nakrycia głowy podczas prezentacji chwytów broni w trakcie musztry.

Australijska lekka jazda, październik 1914 roku

Żołnierze australijscy na froncie I wojny światowej

Australijscy żołnierze wkrótce po przybyciu na lotnisko Tan Son Nhat w Wietnamie

Współczesna Armia Australijska

Australijscy żołnierze w Afganistanie, rok 2010
Choć najbardziej kojarzony jest z Australią, Slouch Hat do dziś cieszy się popularnością wśród służb mundurowych wielu krajów byłego Imperium Brytyjskiego.

Siły Zbrojne Nowej Zelandii

Żołnierze Armii Indyjskiej podczas uroczystości przy Bramie Indii, Nowe Delhi, 27 lutego 2008 roku
Kapelusz Strzelców Podhalańskich

***
Na koniec polski akcent. Wprowadzony do użytku w 1919 roku, kapelusz Strzelców Podhalańskich, był alternatywą dla rogatywki oraz elementem wyróżniającym tę formację. Inspirowany tradycyjnym góralskim nakryciem głowy wraz z peleryną do dziś stanowi część munduru galowego żołnierzy 21 Brygady Strzelców Podhalańskich.

Podpułkownik dyplomowany Stefan Szlaszewski – ostatni dowódca 2. Pułku Strzelców Podhalańskich, rok 1939

***